«

»

Historie met Delft maken is mogelijk: breek niet meer dan een paar hinderlijke mythes.

aanleg_spoorviaductIngezonden brief van Carlo Zimmerman

Ik breng graag onder uw aandacht hoe ik als Delfts burger participatie ervaar en hoe dat begrip ook een andere beleving kan gaan oproepen.

Inzending van bijgevoegde tekst naar de redactie van Delftse Post op 21 januari bracht geen navolgbare reactie.

Wat heeft de Spoorzone te maken met de uitvoering van zorgtaken in Delft?

Behalve de mantra van participatie is de overeenkomst dat oplossingen en problemen – of ‘uitdagingen’ – onnavolgbaar gekoppeld zijn. Belangenbehartigers lijken elkaar te hebben gevonden in verhalen waarin lasten en risico’s niet genoemd worden. Uiteindelijk moet dan ‘de Delftenaar’ ze wel oppakken en dragen. De tijd dringt voor Delftenaren, wie dan ook, om een werkelijkheid te vinden die beter draagbaar is en om participatie meer betekenis te geven. Waarschijnlijk kan er meer dan sprookjes en mythes herhalen. Er is een waarachtiger toekomst te winnen.

Bijvoorbeeld de veelgehoorde mythe dat het spoorviaduct de stad doorsnijdt werd afgelopen donderdag herhaald door sprekers in de VAK. Enkele dagen later nam de redactie van Metro dat landelijk over. Publiek dat betaalde voor de historie van de Spoorzone of dat gratis ‘nieuws’ consumeert weet beter. Geparkeerde auto’s onder het viaduct en een grote zone voor treinen, bussen en fietsen scheidden de stad.Te verwachten is dat de toekomstige vijver aan de Spoorsingel die scheidende rol grotendeels overneemt van eerst nog een paar jaar een bouwplaats.

Ook zou de spoortunnel definitief een eind maken aan de overlast van lawaai, trillingen en remstof van treinen. De oplossing van de tunnel vangt vast veel daarvan op, maar verplaatst binnenkort de treinen een stukje verder van de Spoorsingel richting Westvest en Phoenixstraat. Actueel is het risico dat de tunnelbak daar als klankkast een nieuwe verrassing in petto heeft.

Dan de zorg. Deze regelen dichterbij de ‘cliënt’ zou betere zorg voor minder geld mogelijk maken.

De oplossing ontregelt voorlopig de zorg die professionals gaven en ontregelt vooral wie zorg nodig heeft. Cliënten en naar huis gestuurde zorgwerkers droegen de eerste lasten van de besparing. Helaas vermindert nog niet duidelijk het oude probleem van veel geregel en onzinnige activiteit en promotie om ‘de markt’ te laten werken. De mythe dat de gemeente klaar was heeft een grote plotwending nodig om per 1 mei een sprookje waar te maken.

Kunnen Delftenaren hier een draai aan geven? Natuurlijk, maar het hangt af van wat we belangrijk vinden. Mogelijk wordt het dan alsnog prachtig.

Eerst de theatervoorstellingen om afscheid te nemen van de zwevende trein en daarna ongemerkt Delft kunnen binnensporen via een majestueus station. Maar tegelijk hebben Delftenaren juist nu reden om de voeten op de grond te houden. Dat kan nog voordat Delft een van de oplossingen – misschien wel een uitkomst – afdankt met een ingeprent badwater van problemen. Die mogelijke uitkomst staat letterlijk bijna in huiskamers van Delft: het viaduct.

Wegen naar het nieuwe station zijn gericht op het zuidwesten in de tijd dat Delft vooral uitgestrekt was in die richting. Intussen is de metropool-regio groot en vooral gegroeid bij Den Hoorn en Ypenburg. Voor wie daar woont en noord-zuid wil treinreizen is Delft een aantrekkelijk opstappunt maar is de opstaproute gebrekkig. Met het oude spoorviaduct ligt de loper al uitgerold, zeker voor wie fietsend wil komen. Een fietsviaduct is prima denkbaar door grote delen van die spoor-route een stukje opzij richting de tunnel te schuiven. Er blijft nog ruimte over voor ook een verhoogde parkpromenade. Want centraal in de stad de beleving van een park is een ander sprookje dat de architect van de tunnel en de gemeente nog overlaten aan ons voorstellingsvermogen.

 

Hoe dan ook, het helpt mogelijk om uit te gaan van wat er al is. Het bijna lege viaduct is al betaald en deze kans benutten biedt ook kansen om andere problemen te verlichten. De constructie kan bv. ook in delen worden verplaatst naar de polder. Daar verbindt Delft dan tegen historisch lage kosten gebieden die het spoor zonder mythe verdeelt.

En de zorg dan? Delft heeft middelen om zorgtaken drastisch op te pakken met iedereen die bewezen heeft professioneel zorg te bieden. Het gaat vaak om dringende zorg aan bed of huis voor lijf en geest van mede-Delftenaren. Die winnen weinig met mantra’s van bestuurders en aanbieders met als eerste zorg een mooi marktdeel.

Delft steunt in de nieuwe bedrijvigheid rond zorg beter niet te ruim een nieuwe colonne van ‘ondernemers’ om eerst een bedrijf te leren regelen en dan pas de zorg. Het is denkbaar en verdedigbaar om zorg waarvan ervaren zorgwerkers de nood kennen met voorrang te leveren als publieke dienst. Dan delen veel handen – veelal van Delftenaren – weer zo snel mogelijk de waarde die ze deelden tot afgelopen jaar. En dat kan ook, door zorgsalarissen te betalen in plaats van meer te besteden aan werkeloosheid en onbenoembare steun aan bedrijven. B&W kunnen Delft een grote dienst bewijzen in een tijdelijke rol van direct uitvoerende non-profit zorgbaas. De vraag is eerder of Delft eromheen kan voordat ’de markt’ en de landelijke politiek hun oplossing met een sausje van participatie goed werkend hebben gekregen.

 

Als Delft actief snel uitvindt wat participatie ook kan betekenen blijft er kans om landelijk bekende sprookjes alsnog lokaal waar te maken. Zijn er verliezers in dit verhaal? Ja, want participatie werd gericht op snelle opbrengsten. En ja er zouden opengebroken contracten zijn en partijen die een vooruitzicht moeten opgeven op sprookjesachtige opbrengsten. Daar staat tegenover dat meer Delftenaren in de praktijk leren om uitspreekbare belangen te koppelen. Zo vinden we uit wat we wel graag participatie willen noemen.

2015 brengt veel kansen om anders deelnemer te zijn van de Delftse samenleving. Niet om een nieuw doel te maken van verandering, maar omdat bijzondere oplossingen lang beloofde uitkomsten mogelijk wel dichterbij brengen.

Onder bijzondere omstandigheden kan veel. Meer en andere rollen zijn denkbaar dan in een stadstoneel met als zondebokken een viaduct, een crisis en de vergrijzing. Wat is het verhaal van ’de markt’ of van onze rekenmeesters dat betere verbindingen brengt tussen bestemmingen in Delft of dat aanwezig zorg-‘vermogen’ benut, duidelijk en met minder verspilling?

Met participatie kan Delft ook gedenkwaardige geschiedenis schrijven zonder eerst lasten en risico’s snel opzij te schuiven. Een deel van dit jaar besteed ik graag aan een verhaal dat ik ongeveer begrijp en aan een realiteit waarin hopelijk meer Delftenaren en meer metropoolbewoners wat te delen hebben.

Carlo Zimmerman